Fiyat artışlarında esnafın sorumluluğu yok

Fiyat artışları konusunda kamuoyunda oluşan algıya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Gümüşhane Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı İsmail Akçay, artışların tek sorumlusu olarak esnaf ve tüccarın gösterilmesinin yanlış bir yaklaşım olduğunu söyledi. Akçay, girdi maliyetlerindeki sürekli yükselişin hizmet ve üretim maliyetlerini doğrudan artırdığını ifade etti.

Girdi maliyetlerinin neredeyse günlük olarak arttığını vurgulayan Akçay, bu durumun mal ve hizmet üretiminde kaçınılmaz bir maliyet baskısı oluşturduğunu belirtti. Fiyat artışlarının yalnızca esnafa yüklenmesinin doğru olmadığını dile getiren Akçay, esnafın da mevcut ekonomik şartların mağdurlarından biri olduğunu söyledi.

Artan maliyetler ve kiralar işletmeleri zorluyor

Akçay, sürekli artan enerji maliyetleri ile işyeri kira bedellerindeki orantısız yükselişin işletmeler üzerinde ciddi baskı oluşturduğunu ifade etti. Asgari ücret artışıyla yükselen istihdam maliyetleri, yüksek SGK primleri ve artan vergilerin esnaf ve tüccarı zorladığını belirtti.

Son bir yılda yüzde 30 artış gösteren akaryakıt fiyatları ile buna bağlı lojistik maliyetlerin de maliyetleri yukarı çektiğini söyleyen Akçay, bu şartlar altında fiyatların sabit tutulmasının çoğu zaman mümkün olmadığını vurguladı. Bu durumu, ekonomik bir zorunluluk olarak değerlendirdi.

Hiçbir esnafın müşterisini kaybetmek istemediğini belirten Akçay, “Fiyatları keyfi olarak artırmak, esnafın kendi ayağına kurşun sıkması demektir” ifadesini kullandı. Yapılan zamların çoğunlukla kâr hırsından değil, işletmenin ayakta kalma zorunluluğundan kaynaklandığını dile getirdi.

Esnaf ve tüccarın, yüksek maliyetlerle temin edilen ürün ve hizmetlerin üzerine yasal kârını koyarak satış yaptığını belirten Akçay, esnafın çalışma koşullarına da dikkat çekti. Bir esnafın günde en az 12 saat çalıştığını, hafta sonu ve bayram tatili olmadan yılın 365 günü ayakta kalmaya çalıştığını söyledi.

Esnaf zincirin en son halkası

Girdi maliyetlerindeki artış, SGK primleri ve vergi yükünün esnaf ve tüccarın kârını erittiğini belirten Akçay, enflasyon ve döviz kurlarındaki dalgalanmaların zincirleme şekilde fiyatlara yansıdığını ifade etti. Bu zincirin en son halkasında yer alan esnafın çoğu zaman haksız yere suçlandığını söyledi.

Ürünü tüketiciye ulaştıran son kişi olduğu için esnafın, maliyet artışlarının sorumlusu olarak görüldüğünü belirten Akçay, pazardan markete, kırtasiyeden lokantaya kadar her alanda hissedilen artışların doğrudan esnafa mal edildiğini dile getirdi. Oysa esnafın da bu ekonomik şartların mağdurlarından biri olduğunu vurguladı.

Ham madde fiyatlarındaki artış, toptancı maliyetleri, kira giderleri ile elektrik, su, doğalgaz ve akaryakıt zamlarının doğrudan maliyetleri yükselttiğini ifade eden Akçay, vergi yükleri ve sigorta primlerinin de her geçen gün arttığını söyledi. Bu nedenle fiyat artışlarının sorumluluğunu yalnızca esnafa yüklemenin adil olmadığını belirtti.

Her esnaf aynı zamanda bir tüketici

İlde mal ve hizmet üretiminde her sektörde fiyat ve kalite rekabeti oluştuğunu belirten Akçay, tüketicilerin çok sayıda alternatif satıcıya erişebildiğini söyledi. E-ticaret siteleri üzerinden de ihtiyaçların önemli bir bölümünün karşılandığını ifade etti.

Bu kapsamda KDV ve vergi düzenlemeleri, SGK işveren primi desteği ve faizsiz kredi desteği gibi uygulamaların hayata geçirilmesini beklediklerini dile getiren Akçay, sağlanacak desteklerle esnaf ve tüccarın daha güçlü bir yapıya kavuşacağını belirtti.

Yeni yatırımların göçü azaltması bekleniyor

Gümüşhane’de büyük maden işletmelerinin kapanmasıyla birlikte son yıllarda göçün hızlandığını belirten Akçay, şehir nüfusu ve ekonomisinin gözle görülür şekilde küçüldüğünü söyledi. Şehrin Yatırım Teşvik Sisteminde 6. Bölgeye alınmasıyla yeni yatırımların başladığını ifade etti.

Bu yatırımlar sayesinde yeni istihdam alanlarının oluştuğunu belirten Akçay, il dışına göçün azalmasını beklediklerini dile getirdi. Yatırımların artmasıyla birlikte tersine göçün başlayabileceğini, nüfus artışının ise il ekonomisine yeniden canlılık kazandıracağını sözlerine ekledi.

GTSO tarafından yapılan açıklamada, fiyat artışlarının yalnızca esnaf ve tüccara yüklenmesinin doğru olmadığı vurgulandı. Artan girdi maliyetleri, vergi yükleri ve ekonomik şartların zincirleme etkileri ön plana çıkarıldı.

Kaynak: Gümüşhane Ticaret ve Sanayi Odası